Khi quan sát kiến Cardiocondyla elegans, những nhà khoa học lần trước tiên ghi nhận hành vi “mai mối” ở động vật với mục đích tránh ghép cặp cận huyết.





Kiến thợ Cardiocondyla elegans cõng kiến chúa tới tổ khác. Ảnh: Mathilde Vidal.

Kiến thợ Cardiocondyla elegans cõng kiến chúa tới tổ khác. Ảnh: Mathilde Vidal.

Dù chỉ dài chỉ 2-3 mm, kiến thợ Cardiocondyla elegans vẫn rất có thể cõng kiến chúa vượt qua quãng đường khoảng 15 m rồi thả chúng xuống bên phía ngoài tổ kiến khác, Live Science hôm 29/5 đưa tin. Quãng đường này tương đương với cùng một người đi hơn 8.300 m. những nhà khoa học cho rằng đây là trường hợp “mai mối” có bên thứ 3 trước tiên ghi nhận ở động vật, mục đích là tránh giao phối cận huyết.

“Chúng cần đa dạng di truyền để tồn tại. Ở những loài khác, kiến đực rất có thể bay. Nhưng với kiến Cardiocondyla elegans, con đực không tồn tại cánh còn nữ hoàng không sử dụng cánh. Kiến chúa sẽ không tự rời tổ, vì thế kiến thợ phải mang chúng đi”, Mathilde Vidal, tác giả chính của nghiên cứu, Chuyên viên tại ĐH Regensburg (Đức), cho biết.

Vidal cùng những đồng nghiệp lập maps 175 đàn kiến Cardiocondyla elegans ở miền nam nước Pháp từ năm 2014 – 2019. Họ quan sát quy trình kiến thợ dùng hàm kẹp kiến chúa rồi đặt lên lưng mang đi, sau đó thả ra ở bên phía ngoài một chiếc tổ khác.

Tiếp theo, kiến chúa được được cho phép tiến vào phòng ghép đôi nằm gần lối vào, trong phòng có rất nhiều con đực vốn quen với việc giao phối cùng những con cái có họ hàng gần. Kiến chúa sau đó giao phối với chúng, bảo quản tinh trùng trong một chiếc túi đến hết phần đời còn sót lại.

Sau khi giao phối thành công, kiến chúa sẽ ở lại trong tổ hàng xóm qua mùa đông, sau đó chui ra vào mùa xuân để lập đàn mới. Tuy nhiên, mẩu truyện không phải lúc nào cũng kết thúc tại đó. Nhóm nghiên cứu cho rằng một số kiến chúa trẻ được mang tới nhiều tổ không giống nhau, giao phối với con đực của toàn bộ những tổ này. “Trong một chiếc tổ có nhiều kiến chúa trẻ rất cần phải cõng đi, rất có thể sẽ có những lúc kiến thợ cõng phải kiến chúa của một tổ khác”, Vidal nói.

“Khoảng 40% đàn kiến rất có thể chết hàng năm. Nếu muốn chắc chắn gene của tôi tồn tại, chúng phải đảm bảo gene được phát tán tốt”, Vidal nói. Tuy nhiên, giao phối cận huyết vẫn đóng vai trò thiết yếu trong chu kỳ sinh sản của kiến. những phân tích gene hé lộ, 2/3 số lần giao phối của kiến Cardiocondyla elegans là giữa họ hàng gần.

“Kiến chúa Cardiocondyla elegans có Xu thế giao phối với khoảng 8 con đực trong đời, trung bình 4 con Trong số đó là anh em. 4 con còn sót lại rất có thể tới từ nhiều tổ không giống nhau, nhưng chúng tôi vẫn chưa rõ trung bình số tổ là bao nhiêu”, Vidal cho biết. Nghiên cứu mới xuất bản trên tạp chí Communications Biology.

Thu Thảo (Theo Live Science)

Có thể bạn quan tâm:

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *